D??????k ya da bilimsel ad?? ile abortus yirminci gebelik haftas??ndan ??nce gebeli??in herhangi bir nedenle sonlanmas??d??r. Gebeliklerin yakla????k %50???sinde ilk 10 hafta i??inde az ya da ??ok vaginal kanama g??r??lmektedir. Gebeli??in ilk 20 haftas??nda olan kanamalar d??????k tehdidi (abortus imminens) olarak adland??r??lmaktad??r. Ancak kanama ile ba??vuran kad??nlar??n sadece %10???da gebelik d??????k ile sonu??lan??r. S??re g??z ??n??ne al??nd??????nda iki ??e??it d??????k tehdidi vard??r:

  1. Erken d??????k:??Gebeli??in ilk 12 haftas??nda ortaya ????kan d??????kleri tan??mlar.
  2. Ge?? d??????k:??Gebeli??in 12 ile 20 haftas?? aras??nda ya??anan d??????kleri tan??mlar.

Abortus imminens:??Yirminci gebelik haftas??ndan ??nce olu??an vaginal kanamalar?? tan??mlar. Kanamalar k??rm??z?? parlak kanamadan koyu kahverengi ak??nt??lara kadar de??i??kendir. Beraberinde ??iddetli kas??k ve bel a??r??s?? olabilir. D??????k tehdidinin en ??nemli ??zelli??i rahim a??z??nda bir a????lma veya herhangi bir de??i??iklik olmamas??d??r.

Tan??:??Gebelik testinin pozitif olmas?? veya ultrasonografide gebelik kesesinin g??r??lmesi ve gebelik haftas?? ile uyumlu olmas?? yine bebek kalp hareketlerinin g??r??lmesi ile birlikte vaginal kanaman??n g??zlenmesi sonucunda konulur. Vaginal kanaman??n rahimden kaynakl?? oldu??unu ispatlanmas?? i??in spekulum muayenesi yap??lmas?? gerekmektedir.

Ay??r??c?? Tan??:

  • ??drar yolu enfeksiyonlar??
  • Rahim a??z??nda olu??an et par??as?? (servikal polip)
  • Rahim a??z?? enfeksiyonlar??
  • D???? gebelik

Tedavi:
Kanaman??n rengi parlak k??rm??z??dan koyu kahverengiye kadar de??i??ebilir. Kanaman??n renginin parlak k??rm??z?? olmas?? o anda olu??an veya ??ok k??sa s??re ??nce olu??mu?? taze kanamay?? g??sterir. Koyu renkli kanamalar ise daha ??nce olu??mu?? veya vaginada birikmi?? (b??y??k olas??l??kla durmu??) kanamalar??n belirtileri olarak kabul edilir.
Erken gebelik d??neminde meydana gelen vaginal kanamalar??n tedavisinde en s??k ba??vuraln y??ntem progesteron hormonu kullan??m??d??r. Ancak d??????k ile sonu??lanacak olan bir gebeli??i herhangi bir tedavi ile durdurman??n m??mk??n olmad?????? i??in progesteron hormonu kullan??m?? ??ok tart????mal??d??r. D??????klerin yakla????k olarak %75???den fazlas??nda bebe??e ait kromozom anomalisi rastlanmaktad??r ve progesteron hormonunun b??yle bir gebeli??i devam ettirmesine imkan yoktur. B??yle bir durumda progesteron hormonu d?????????? bir s??re geciktirebilir veya bulgular??n?? maskeleyebilir ancak engellemez. Bu durumda annenin komplikasyon ile kar????la??ma riskini artt??r??r.
Aktivite k??s??tlamas??da ??nerilebilir ancak bu da tart????mal??d??r. Aktivite k??s??tlamas??n??n kesin yatak istirahat?? ??eklinde olmas?? ile gebenin kendi ihtiya??lar??n?? ????zmesi aras??nda bir fark olmad?????? g??zlenmi??tir. Bu nedenle aktivite k??s??tlanmas??n??n kanaman??n ??iddetine g??re belirlenmesi daha uygun olacakt??r. Yo??un kanamas?? olanlarda daha sedanter bir ya??am ile birlikte beraberlik yasa???? ve kanamas?? kirlenme tarz??nda olanlarda ise normal hayatlar??na devam etmeleri ??nerilebilir.

Di??er D??????k ??ekilleri

Abortus insipiens (??nlenemez d??????k):??Vaginal kanama ile birlikte bel ve kas??k a??r??s?? en ??nemlisi de rahim a??z??nda dilatasyon olmas??d??r. B??yle bir durumda d??????k ka????n??lmazd??r. Tan?? konuldu??unda k??rtaj ile gebeli??in kontroll?? ??ekilde sonland??r??lmas?? gerekir.

Komplet abortus:??D????ar??dan herhangi bir m??dahale olmaks??z??n gebelik ??r??n??n??n bir b??t??n olarak rahimden d????ar?? at??lmas??d??r. Rahim i??inde gebeli??e ait hi??bir doku veya par??a kalmaz. Tan?? hastan??n yo??un vaginal kanamas?? veya par??a d??????rd??????n?? ifade etmesi sonras??nda yap??lan transvaginal ultrasonografide gebeli??e ait hi??bir doku par??as??n??n g??zlenmemesi sonucunda konulur. Tedavide ??-hCG takibi ile ??-hCG de??erinin 5 IU/l alt??na d??????yor ise herhangi bir k??retaj gerektirmez.

Inkomplet abortus:??D??????k sonras??nda rahim i??erisinde gebeli??e ait doku par??alar??n??n bir k??sm??n??n kalmas?? durumudur. Genellikle 6. gebelik haftas??ndan sonra ortaya ????kan kendili??inden olu??an d??????klerde g??zlenir. Tan??s?? spekulum muayenesi s??ras??nda gebeli??e ait doku par??alar??n??n rahim a??z??nda g??zlenmesi veya transvaginal ultrasonografide gebeli??e ait dokular??n rahim i??inde g??zlenmesi ile konulur. Tedavide 6. gebelik haftas??ndan b??y??k gebeliklerde rahim i??inde par??a kalma olas??l?????? y??ksek oldu??u i??in k??retaj yap??larak par??a kalmad??????ndan emin olunmas?? ??nerilir.

Missed abortus:??Embryonun canl??l??????n?? kaybetmesine ra??men olay??n kanama veya d??????k ile sonucunda missed abortusdan s??z edilir. Tan??s?? ilk alt?? gebelik haftas??nda gebelik kesesinin b??y??memesi veya ??-hCG hormonun anne kan??nda seviyesinin y??kselmemesi ile konulur. Alt??nc?? gebelik haftas??ndan sonra tan?? daha ??nceki ultrasonografi muayenesi esnas??nda tespit edilen kalp hareketlerinin g??zlenmemesi ile konulur. Gebelik ??r??n??n??n uzun s??re at??lmadan rahim i??inde kalmas?? durumunda anne aday??n??n hayat??n?? tehdit edecek komplikasyonlar geli??ebilece??inden hemen m??dahale edilmesi gerekir. Tedavide gebelik sonland??r??l??r.

Habituel abortus:??Ard?? ard??na ???? veya daha fazla gebeli??in d??????k ile sonlanmas?? durumunda habituel abortusdan s??z edilir.

D??????????n g??r??lme s??kl?????? nedir?
T??m gebeliklerin yakla????k %75???i sa??l??kl?? bebek ile sonu??lanabilmektedir. Gebeliklerin yakla????k ???%25???i gebeli??in belli haftalar??nda sonlanmaktad??r. D??????klerin %80???den fazlas?? ilk trimester (ilk 13 gebelik haftas??nda) i??inde meydana gelir. Gebelik kay??p oran?? ilk 8 haftada en y??ksek de??erdedir. Gebelik 10. Haftay?? ge??tikten sonra d??????k ??ans?? giderek azalmaktad??r.

D??????????n belirtileri nelerdir?
D??????????n ilk belirtisi vaginal kanamad??r. Kanama olmadan d??????k saptanamaz ancak missed abortusda kanama olmadan kontrol amac?? ile ultrasonografi s??ras??nda saptanabilir. Kanama ile birlikte kar??n ve bel a??r??s?? g??zlenir. Kanama s??ras??nda doku par??as?? gelmesi kesin tan?? koydurucudur. D????en doku par??alar?? mutlaka saklanmal?? ve m??mk??n ise patolojik inceleme yap??lmal??d??r.

D??????k tan??s?? olan gebeye yakla????m
T??m gebelik s??resince olu??an vaginal kanamalar ??nemlidir ve acil olarak de??erlendirilmesi gerekir. Gebeden detayl?? bir hikaye al??nd??ktan sonra kan bas??nc??, nab??z ve ate?? gibi hayati belirtiler kaydedilir. Ard??ndan kanama oda???? de??erlendirilir. Spekulum muayenesinde kanaman??n rahim a??z??ndan veya vaginada gebeli??e ait par??alar??n olup olmad?????? de??erlendirilir. Gebelik ya???? alt?? haftadan k??????k olan gebelerde rahim i??inde gebelik kesesinin varl?????? ve alt?? haftadan b??y??k gebelerde ise bebek kalp at??m?? de??erlendirilir. D??????k tan??s?? konulduktan sonra hastan??n durumu hastan??n durumuna g??re k??retaj karar?? verilir. Bazen tam olmayan d??????k ya da k??retaj sonras??nda rahim i??irisinde kalan par??alar??n d????ar?? at??lmas??n?? veya kanamay?? azaltmak i??in rahmin kas??lmas??n?? sa??layan ila??lar kullan??labilir.